OHAL kapsamında afet ve acil durum yönetimi alanında tedbirler alındı

Kahramanmaraş merkezli depremlerden etkilenen ve inanılmaz hal (OHAL) duyuru edilen illerde afet ve acele vaziyet yönetimi alanında birtakım tedbirler alındı.

Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’ne göre, 6 Şubat’ta gerçekleştirilen depremler sebebiyle genel hayata etkili afet bölgesi olarak düşünülen yerlerde, 7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısıyla Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun’dan yararlanmak üzere inşaat kredisi verilmesini ya da bina yaptırılmasını isteyenlerin hak sahipliği başvurusunun yapılacağına dair duyuru, mahallinde mülki yönetim amirliğince ve Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının (AFAD) resmi web sitesinden duyuru edilecek.

Duyuruda, duyuru tarihinden itibaren iki ay içerisinde mahallinde mülki yönetim amirliklerine ya da AFAD tarafınca belirlenen müracaat merkezlerine yazılı olarak ya da e-Devlet Kapısı üstünden müracaat yapılabilecek. AFAD, gerektiğinde başvurular için en çok bir ay ek süre verebilecek.

Başvuru sonuçları, mülki yönetim amirliğince, AFAD’ın web sitesinde ve e-Devlet Kapısı üstünden duyuru edilecek. İlanlar, 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre yapılma tebligat yerine geçecek.

Hak sahibi kabul edilmeyenler, 15 gün içerisinde mahallinde mülki yönetim amirliklerine ya da AFAD tarafınca belirlenen müracaat merkezlerine yazılı olarak ya da e-Devlet Kapısı üstünden itiraz edebilecekler.

6 Şubat’taki depremler sebebiyle genel hayata etkili afet bölgesi olarak düşünülen yerlerde, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı fen heyetleri tarafınca belirleme edilmiş yıkık ya da ağır hasar görmüş konut, iş yeri ve ahır sahibi afetzedeler için 7269 sayılı Kanun hükümleri gereğince, gerçek sahibi olmak ve borçlandırmaları yapılmak kaydıyla konut, iş yeri, ahır ve birçok altyapı ve toplumsal donatıların inşası ya da kredi desteği sağlanmasına dair prosedür yapılacak.

Bu işlemler, 7269 sayılı Kanun’daki, “Devletin mesken kredisi açma ve bina yaptırma yükümlülükleri, mecburi zelzele sigortası yaptırılmamış olmasının belirleme edilmesiyle beraber ortadan kalkar” şeklindeki 29. maddesinin sekizinci fıkrasındaki hükümler aranmaksızın yapılacak.

Ayrıca belirtilen işlemlerin yapılmasında, aynı maddenin üçüncü fıkrasında bulunan engellemeler da uygulanmayacak. Kanunun 29. maddesinin üçüncü fıkrası, “Kendilerine ait olmayan arsa ya da arazi üstüne inşaat ruhsatı almaksızın bina inşa eden yapı sahipleri ile yer kayması, bu baskını, kaya düşmesi ve aynısı sebeplerle bayındır planında yapı yapılması sakıncalı olarak belirlenen yerlerde ruhsatsız olarak meydana getirilen yapıların sahipleri gerçek sahibi olarak kabul edilmez.” hükmünü içeriyor.

Böylece, Kahramanmaraş merkezli depremlerin sonrasında afet bölgesi olarak düşünülen yerlerde, yıkık ya da ağır hasar görmüş konut, iş yeri ve ahır sahibi afetzedeler için inşa ya da kredi desteği sağlanmasına dair işlemler, “ruhsatsız yapı” ve “deprem sigortası olmayan” hak sahipleri de ilgilendiriyor olacak.

Ayrıca, orta hasar görmüş olarak belirleme edilen ve güçlendirilmesi elverişli olmadığı için yıktırılan konut, iş yeri ve ahırla alakalı işlemlerde de “ruhsatsız yapı” ve “deprem sigortası olmayan” hak sahipleri aynı uygulamadan yararlanacak.

Muafiyet ve istisnalar

Depremlerin neden olduğu hasarların giderilmesi amacıyla internasyonal kuruluşlardan sağlanacak dış kredi ve hibelerle finanse edilecek projelerin uygulanması bundan dolayı taşınmaz malların alım, satım, ipotek, tapu-kadastro işlemleri, satın alınacak ya da tekrar inşa edilecek ya da onarılacak göç eder ve taşınmaz mallarla alakalı ihale, sözleşme, ruhsatname ve sair işlemler, imal işleri ve altyapı hakkında birçok belediye işlemleri ve bu uygulamadan faydalanacakların verecekleri beyanname, taahhütname ve yapacakları sözleşmeler birçok vergi, resim, katılma payı, ücret ve harçtan müstesna olacak.

Bu arada milli ve internasyonal projeler kapsamında bulunan birçok prefabrik, konteyner ve aynısı geçici barınma, yapı malzemesi, afet ve acele vaziyet faaliyetlerinde kullanılacak araç, gereç ve yardım malzemeleri, Ticaret Bakanlığının makul görüşü alınarak Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığınca ithal edilebilecek ya da ithal ettirilebilecek.

İthal edilen bu mallar, gümrük vergisi ve bu vergi ile alınan birçok vergi, resim, harç, fon ve öteki mali mükellefiyetlerden müstesna olacak.