PROF. DR. BOMBACI: ORTOPEDİK AMELİYATLARDA ROBOTİK CERRAHİNİN KULLANIM ALANI GENİŞLİYOR

Kıkırdak bozulması nedeniyle orta ve ileri yaşta ortaya çıkan eklem bozukluklarının, ileri teknoloji cerrahi yöntemlerle daha etkili bir halde tedavi edilebildiğini belirten Ortopedi ve Travmatoloji uzmanı Prof. Dr. Hasan Bombacı, eklem bozukluğunun neden olduğu ağrılardan kurtulmanın olası bulunduğunu vurguladı. Ortopedik ameliyatlarda robotik cerrahinin kullanım alanının genişlediğinin önemini vurgulayan Prof. Dr. Bombacı, ağrı nedeniyle hayat kalitesi düşen hastalarda belli bir aşamadan sonrasında eklem protez ameliyatları ile hayat standardını yükseltmenin olası bulunduğunu söyledi.
Halk arasında eklem kireçlenmesi şeklinde de malum kıkırdak bozulması kararı ortaya çıkan rahatsızlıkların, eklem sertleşmesine ve hareket güçlüğüne yol açtığının önemini vurgulayan Yeditepe Üniversitesi Koşuyolu Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Prof. Dr. Bombacı, protez ameliyatlarında tercih edilen ve günden güne görünürlüğü artan robotik cerrahi hakkında malumat verdi. Prof. Dr. Bombacı, ‘Robotik artroplasti diz, kalça ya da omuz gibi eklemlerin protez ile değiştirilmesi ameliyatında robotik teknolojilerin kullanılmasıdır. Bu teknolojiler cerrahların ameliyat sırasında daha hassas, doğru ve tekrarlanabilir işlemler yapmalarına imkan tanır’ dedi.
‘ROBOTİK CERRAHİ İMPLANTLARIN MAKSİMUM GÜVENLİKTE OLMASINI SAĞLIYOR’
Artrozlu hastalarının ilk şikayetlerinin, eklemde hareket kısıtlılığı bulunduğunu vurgulayan Prof. Dr. Bombacı, şikayetlerden dolayı bireylerin sık sık bacaklarda kalça ve diz eklemlerini huzurlu hareket ettiremediğini belirtti. Buna istirahatte bile süren şiddetli ağrının ilave olabildiğini de söyleyen Prof. Dr. Bombacı, ilerleyen zamanla da ağrı ve hareket kısıtlılığının hastanın günlük fonksiyonlarını ve hayat standardını düşürdüğünü anlattı.
Protez ameliyatı olup beklediği faydayı görememiş, ağrıları tam geçmemiş kişiler olabileceğine değinen, Prof. Dr. Hasan Bombacı, ‘Bahsi geçen durumlar programa ya da gelişebilecek komplikasyonlara bağlı olarak yaşanabilecek durumlardır. Robotik cerrahi ise bu aksaklıkları en aza indirecek bir cerrahi teknik olup, planlamayı ve protezin mısra yerleştirilmesi sırasında implantların en çok güvenlikte ve doğrulukta olmasını sağlıyor’ dedi.
‘KESİLERİN DAHA HASSAS VE DÜZGÜN OLUŞMASINI SAĞLIYOR’
Robotik eklem protezi cerrahisinin, ameliyatın daha titiz bir halde uygulanmasını elde eden bir teknik bulunduğunun önemini vurgulayan Prof. Dr. Bombacı, ‘Robotik artroplasti, ilk önce cerrahın ameliyat sırasında daha iyi görüntüleme ve daha doğru kesimler yapmasına yardım eden bir planlama süreci ile başlar. Cerrah, daha önceden geliştirilmiş bir prosedüre göre robotik bir kolu yöneterek, protezi doğru bir halde yerleştirir ve hastanın tabii eklemlerine en yakın neticeleri elde eder’ diye konuştu.
Kalça eklem protez cerrahisinin Dünya Sağlık Örgütü (WHO) tarafınca düşünülen en etkin ameliyatlardan biri bulunduğunun önemini vurgulayan Prof. Dr. Bombacı laflarına şu şekilde devam etti:
‘Ülkemizde standart protez cerrahisini de başarıyla tatbik eden birçok meslektaşımız var. Robotik cerrahinin iyi yalnız öteki yöntemlerin fena bulunduğunu söylemek doğru olmaz. Ancak, hastayla alakalı birtakım hususi durumlarda, sözgelişi mühim kemiksel deformitelerin olduğu durumlarda hesaplamaların çok daha titiz yapılması gerekiyor. Robotik cerrahi işte bu dizilim bozukluklarının negatif tesirini gidermenin yanısıra normale yakın deformitelerde de daha azca hata oranı ile protez uygulamasına imkân tanımaktadır. Başka bir deyişle protez bireyin özelliklerine İdeal şekilde uygulanarak bir bakıma ‘kişiselleştirilmiş’ hale gelmektedir.?
‘ROBOT, YUMUŞAK DOKU İLE KEMİK ARASINDAKİ UYUMU SAĞLIYOR’
Robotik cerrahinin ameliyatlarda en mühim tesirinin daha muntazam bir kesi ve planlama yapılmasını olduğuna işaret eden Prof. Dr. Bombacı, laflarına şu şekilde devam etti:
‘Ameliyat sırasında diz eklemini oluştururken, eklem yüzeylerinde belli açı ve oranda kesim yaparak eklemin sorunlu kısımlarını uzaklaştırırız. Bu sorunlu eklem kısımlarını uzaklaştırırken meydana getirilen kesimlerin her bir milimetre ve derecesi önemlidir. Bu dereceler hastanın dizindeki hasara ve hastanın yapısına göre değişimler gösterebilir. Protez yapılması ihtiyaç duyulan ama geç kalan hastalarda zamanla dizilim ve tazyik bozukluğuna bağlı yumuşak dokularda da hasar meydana gelir. Bu hasarlar protez yapımı sırasında dikkate katılması ihtiyaç duyulan durumlardır. Bahsi geçen yumuşak doku farklılık ya da sorunlarını robottan faydalanarak hesapladığımızda daha titiz bir halde değerlendirmek mümkün. Robot burada yumuşak doku ile kemik arasındaki uyumu sağlayarak bizlere daha titiz bir standardize vaat ediyor. Dolayısıyla buna bağlı olarak robotla meydana getirilen ameliyatlarda daha iyi bir yumuşak doku ve kemik dengesi, daha iyi bir dizilim ve netice ortaya çıkabiliyor.’
‘HASTALAR 2 YA DA 3’ÜNCÜ GÜNDE AYAKLARININ ÜZERİNE BASARAK DOLAŞABİLİYOR’
Robotik cerrahinin hastaya en büyük katkısının ise daha azca cerrahi kesi yapılması bulunduğunun önemini vurgulayan Prof. Dr. Bombacı, ameliyat sonrası dönemle alakalı şu detayları verdi:
‘Ölçümleri kendi yapan robot, sadece gerektiği kadar kesi açıp, işlemlerin gerçekleştirilmesine imkan sağlar. Sağlam dokuların daha azca zarar görmesini sağlamış olduğundan ameliyat sonrası dönemde hastanın toparlanması ve iyileşmesi daha azca ağrı ile sonuçlanır. Aslında, ameliyat sonrası dönemde robotik cerrahi uygulanan bir hasta ile iyi uygulanmış standart protez cerrahisi meydana getirilen bir hasta arasında çok büyük ayrım görülmez. İkisinde de 1-2 gün sonrasında hasta yük vermeye adım atar ama robotik cerrahide kan kaybı daha azdır ve hastanın ameliyat sonrası erken dönemde konforu daha fazladır. Böylelikle hasta daha huzurlu hareket edebilir. Yerleştirme mükemmele yakın olduğundan daha iyi bir işlevsel netice elde edilebilir. Yaklaşık 2 hafta sonrasında dikişler alınır ve aşağı yukarı 3 hafta sonrasında hastaların toplumsal hayata dönmeleri mümkündür.’
‘CERRAHİ KARARINI HASTANIN DURUMU BELİRLER’
Protez ameliyatlarının yaş açısından zamanlamasının da mühim olduğuna değinen Yeditepe Üniversitesi Hastaneleri Ortopedi ve Travmatoloji uzmanı Prof. Dr. Hasan Bombacı laflarını şu şekilde tamamladı:
‘Protez ameliyatı geri dönüşümsüz bir ameliyattır. Hastanın eklem yüzeyleri tamamiyle çıkartılıp onun yerine arasında polietilen olan metalden meydana getirilen bir implantla kaplanır ancak, bu implantın da bir ömrü vardır. Bu yüzden eklem protezi ameliyatları erken yaşlarda pek tercih edilmez. Bu ameliyatın sıklığı aşağı yukarı 60-65 yaşlarından sonrasında artmaya başlar. Eğer kişinin romatizmal bir hastalığı var ise ya da dizinde fena bir kırık geçirmiş ve diz eklemi olabildiğince fazla hasarlı ise erken yaşlarda da protez ameliyatının yapılması gerekebilir. Bunlar daha fazla son safhaya gelmiş artroz hastalarıdır. Protez ameliyatı bu hastalar için de daha konforlu bir hayat vaat eden, hastaların çabucak toplumsal hayata dönmesini elde eden çok yüz güldürücü bir tedavi yöntemidir.